Trung Quốc đang đẩy nhanh quá trình chuyển đổi sang sản xuất thông minh khi robot, trí tuệ nhân tạo (AI) và các hệ thống tự động ngày càng được ứng dụng rộng rãi trong các nhà máy. Từ dây chuyền sản xuất tự động đến các mô hình nhà máy không người, công nghệ đang dần thay đổi cách thức vận hành của ngành sản xuất.
Sự xuất hiện ngày càng nhiều của nhà máy thông minh, nhà máy Lighthouse và nhà máy không người cho thấy quá trình ứng dụng công nghệ vào sản xuất tại Trung Quốc đang được mở rộng, không chỉ trong sản xuất mà còn sang kho bãi, logistics và vận chuyển.
Robot ngày càng phổ biến trong các nhà máy
Robot công nghiệp đang được sử dụng tại nhiều công đoạn sản xuất khác nhau, từ lắp ráp, hàn, vận chuyển nguyên vật liệu đến kiểm tra sản phẩm. Những công việc có tính lặp lại cao hoặc yêu cầu hoạt động liên tục có thể được thực hiện bằng hệ thống robot tự động.
Việc ứng dụng robot giúp doanh nghiệp giảm bớt các thao tác thủ công, đồng thời duy trì tốc độ và độ ổn định trong quá trình sản xuất. Robot cũng đang được kết hợp với các hệ thống điều khiển và phần mềm để tạo thành những dây chuyền tự động có khả năng vận hành liên tục.
Theo số liệu được đề cập trong nguồn tin, đến cuối năm 2023, Trung Quốc có hơn 4,2 triệu robot công nghiệp đang hoạt động, chiếm hơn một nửa tổng số robot công nghiệp trên toàn thế giới.
Tự động hóa chuyển sang mô hình nhà máy thông minh
Nếu trước đây tự động hóa chủ yếu tập trung vào từng thiết bị hoặc công đoạn riêng lẻ thì hiện nay, nhiều doanh nghiệp đang hướng đến việc kết nối máy móc, hệ thống điều khiển, phần mềm và dữ liệu trong cùng một quy trình.
Trong các nhà máy thông minh, dữ liệu từ máy móc và dây chuyền sản xuất được thu thập liên tục. Những dữ liệu này có thể được sử dụng để theo dõi hoạt động, phát hiện vấn đề và hỗ trợ điều chỉnh quy trình sản xuất.
Nhờ kết hợp giữa tự động hóa, công nghệ số và dữ liệu, hoạt động sản xuất có thể được quản lý tập trung hơn. Đây cũng là bước phát triển tiếp theo của quá trình tự động hóa trong ngành công nghiệp.
Nhà máy Lighthouse trở thành mô hình tiêu biểu
Trong quá trình phát triển sản xuất thông minh, “nhà máy Lighthouse” là một trong những mô hình được chú ý. Đây là những nhà máy ứng dụng nhiều công nghệ tiên tiến như trí tuệ nhân tạo, Internet vạn vật (IoT), robot và phân tích dữ liệu vào hoạt động sản xuất.
Thay vì chỉ tự động hóa một công đoạn, các nhà máy này hướng đến việc kết nối nhiều hoạt động trong toàn bộ quy trình, từ quản lý nguyên vật liệu, sản xuất đến kiểm tra chất lượng và logistics.
Theo nguồn tin, đến năm 2023, Trung Quốc đã có 62 nhà máy Lighthouse, chiếm khoảng 40% tổng số nhà máy thuộc mạng lưới Lighthouse trên toàn cầu.
AI được đưa sâu hơn vào sản xuất
Bên cạnh robot, trí tuệ nhân tạo đang được ứng dụng trong nhiều hoạt động của ngành sản xuất. Công nghệ này có thể hỗ trợ phân tích dữ liệu, kiểm tra chất lượng, dự báo tình trạng thiết bị, tối ưu hóa quy trình và nghiên cứu phát triển sản phẩm.
Khi lượng dữ liệu được tạo ra trong nhà máy ngày càng lớn, AI có thể hỗ trợ doanh nghiệp xử lý và phân tích dữ liệu nhanh hơn. Từ đó, dữ liệu sản xuất không chỉ được sử dụng để ghi nhận hoạt động mà còn có thể hỗ trợ dự báo và điều chỉnh quy trình.
Sự kết hợp giữa AI, robot và hệ thống điều khiển tự động đang tạo ra những thay đổi mới trong cách vận hành nhà máy. Công nghệ ngày càng được đưa vào nhiều khâu thay vì chỉ tập trung ở một công đoạn riêng biệt.
Tự động hóa mở rộng sang kho bãi và logistics
Làn sóng thông minh hóa tại Trung Quốc không chỉ diễn ra trong dây chuyền sản xuất. Tại các cảng, kho hàng và hệ thống logistics, nhiều công đoạn cũng đang được tự động hóa.
Các phương tiện vận chuyển tự động, robot kho hàng và hệ thống điều khiển thông minh được sử dụng để hỗ trợ vận chuyển, phân loại và lưu trữ hàng hóa. Một số hoạt động có thể được thực hiện với ít sự can thiệp trực tiếp của con người.
Nhân viên trong những hệ thống này chủ yếu đảm nhiệm việc giám sát, quản lý và xử lý các tình huống cần can thiệp. Điều này giúp mở rộng phạm vi ứng dụng của tự động hóa từ nhà máy sang toàn bộ chuỗi sản xuất và logistics.
Trung Quốc tiếp tục thúc đẩy “AI+”
Trong năm 2024, Trung Quốc tiếp tục thúc đẩy việc ứng dụng trí tuệ nhân tạo vào nhiều lĩnh vực thông qua định hướng “AI+”. Mục tiêu là đưa AI vào sâu hơn trong sản xuất, dịch vụ và nhiều hoạt động kinh tế khác.
Đối với ngành công nghiệp, AI được kỳ vọng tiếp tục được ứng dụng trong thiết kế, sản xuất, kiểm tra chất lượng, quản lý thiết bị và các hoạt động liên quan.
Nhiều địa phương và doanh nghiệp Trung Quốc cũng đang xây dựng các kế hoạch nhằm thúc đẩy ứng dụng AI và công nghệ số. Điều này tạo thêm động lực cho quá trình chuyển đổi từ sản xuất truyền thống sang sản xuất thông minh.
Làn sóng sản xuất thông minh tiếp tục mở rộng
Từ robot công nghiệp, dây chuyền tự động đến nhà máy Lighthouse và hệ thống sản xuất ứng dụng AI, công nghệ đang được đưa vào ngày càng nhiều khâu trong ngành sản xuất Trung Quốc.
Xu hướng hiện nay không chỉ tập trung vào việc thay thế các thao tác thủ công bằng máy móc mà còn hướng đến việc kết nối thiết bị, dữ liệu và phần mềm thành một hệ thống thống nhất.
Với sự phát triển của robot, AI và các công nghệ số, quá trình tự động hóa tại Trung Quốc đang tiếp tục mở rộng từ từng công đoạn riêng lẻ sang toàn bộ hệ thống sản xuất và logistics.
Nguồn: Nhân Dân nhật báo, ngày 08/04/2024. Nội dung được biên tập và chuyển ngữ từ bài viết tiếng Trung.

